نصب و راه اندازی آکواریوم

نصب و راه اندازی آکواریوم

وقتی تعدادی ماهی را در مخزن کوچکی قرار می دهیم باید شرایط مساعدی برای آنها فراهم سازیم تا از تماشای این محیط مصنوعی لذت ببریم. بدلیل اینکه ماهی باید مواد غذایی و اکسیژن مورد نیاز خودرا از آب آکواریوم تهیه نماید، لذا بطور پیوسته باید از تامین غذا و فراهم شدن اکسیژن آب اطمینان حاصل کرد و فعالیت در زمینه تکثیر و پرورش ماهیان زینتی نیز همانند کار با سایر ماهیان پرورشی دارای ویژگی ها و مسایل خاص خود است، که می توان از جمله تهیه و ساخت یک آکواریوم مناسب، تهیه ماهیان زینتی مناسب ، تغذیه و غذادهی، بهداشت و بیماری های ماهیان زینتی اشاره نمود.

بعضی اوقات مشاهده شده که علاقمندان بدون داشتن اطلاعات در زمینه نگهداری و تکثیر و پرورش ماهیان زینتی، برای خرید ماهی و آکواریوم به فروشگاه های ماهیان زینتی مراجعه می نمایند و پس از راه اندازی آکواریوم نامناسب از نظر ظرفیت نگهداری می نمایند و پس از راه اندازی آکواریوم در منزل یا محل کار خود، آکوتریوم دچار مشکل شده و علاقه خود را از دست می دهند.

این دسته از عزیزان بهتر است قبل از خرید ماهی یا آکواریوم اطلاعات مختصری از گونه ها آبزی مورد علاقه خود بدست آورند و در ابتدای کار به موارد مندرج در این سایت توجه فرمایند

اختصاصات ظرفیت آکواریوم:

ظرفیت آکواریوم را باید به نسبت تعداد گونه مورد علاقه خود انتخاب نمود، تراکم بیش از اندازه ماهی در آکواریوم بعلت بوجود آمدن پس مانده های غذایی و ازدیاد فضولات ماهی موجب کمبود اکسیژن و سریع آلوده شدن آب آکواریوم می شود. فضولات ماهی در آب آکواریوم تولید آمونیاک نموده و در محیط فعل و انفعالات شیمیایی تولید سم می نماید که باعث مرگ ماهیان زینتی در آکواریوم می شود. با توجه به ظرفیت هر آکواریوم و توجه به نکته که ماهیان از لحاظ رفتاری دارای گونه های مختلف صلح جو، پرخاشگر و تهاجمی می باشند، قرار دادن آنها در یک آکواریوم مشکلات مهمی را برای صاحب آکواریوم بوجود خواهد آورد، لذا رعایت این نکته توصیه جدی می شود، از این رو رعایت تعادل بین گیاهان آبزی و ماهیان زینتی در محیز آکواریوم ضروری می نماید. در زمانی که محیط آکواریوم بصورت طببیعی یا مصنوعی روشن می باشد، گیاهان تولید اکسیژن می کنند و زمانیکه محیط تاریک می شود، گیاهان مصرف کننده ی اکسیژن می شوند. بدین ترتیب، عدم تعادل تراکم ماهی و گیاه آبزی آکواریوم، خصوصا در هنگام تاریکی خطر جدی از جهت کاهش اکسیژن، ماهیان آکواریوم را تهدید می کند. همچنین باید توجه داشته باشیم که ماهیان زینتی به دو صورت زنده زا و تخم ریز تکثیر می شوند، لذا ممانعت از قرار گیری توام آنها در یک آکواریوم ضروری است.

لوازم مورد نیاز یک آکواریوم

افرادی که علاقمند به داشتن آکواریوم هستند، می توانند آکواریوم را بصورت آماده خریداری کنند یا اینکه خود یک آکواریوم مناسب بسازند. البته در صورت خرید آکواریوم آماده وسایل آن را هم دریافت می کنند، اما در صورت حوصله و گذاشتن کمی وقت می توانند آکواریوم مورد نظر را در ابعاد مختلف بسازند که در این صورت هم ارزان تر تمام می شود و هم لذت بیشتری برای سازنده آن دارد. بهتر است آکواریوم بصورت مکعب مستطیل تهیه شود، چون مزایای این نوع آکواریوم سطح تهویه زیاد آب در آن است، ماهی ها نیز فضای بیشتری از سطح را در اختیار داشته و تمیز کردن آکواریوم به مراتب آسان تر می باشد. ضخامت شیشه آکواریوم ها با توجه به کوچک یا بزرگی آن مختلف است، در یک آکواریوم با حجم ۳۰ لیتر می توان از شیشه ۴ میلیمتری استفاده کرد، ولی برای ساخت آکواریوم های بزرگتر باید از شیشه ۶ میلی متری استفاده کرد. ازتفاع آکواریوم بایستی بین ۳۰ تا ۴۰ سانتی متر و عرض آن بهتر است به اندازه بلندی آن باشد، طول آکواریوم بستگی به محل قرار گرفتن آکواریوم دارد. باید بر روی آکواریوم سرپوشی قرار گیرد که اندازه آ« حداقل به اندازه طول آکواریوم و عرض آن ۲۵ سانتی متری باشد که در قسمت جلویی آکواریوم تعبیه می شود. یکی از ضروری ترین وسایل مورد نیاز آکواریوم پمپ هوا می باشد، پمپ ها از طریق لرزش، هوا را به داخل آکواریوم می فرستند البته نوعی از پمپ ها نیز وجود دارند که در داخل آنها موتور مخصوصی برای هوادهی وجود دارد. در موقع تهیه پمپ حتماً باید ابعاد آکواریوم را در نظر بگیرید، پمپ در آکواریوم اساسی ترین کار را جهت تهویه آب از طریق جریان دادن حباب های هوا به داخل آکواریوم و جریان دادن آب به داخل فیلتر به منظور تمیز کردن آب انجام می دهد. خاستگاه اکثر ماهیان زینتی مناطق گرم و استوایی می باشد، بنابراین باید محیط آبی گرم در حدود ۲۳ تا ۳۶ درجه سانتیگراد در آکواریوم برای ماهی ها مهیا شود که این عهمل توسط بخاری انجام می شود. جنس بخاری ها شیشه ای پیرکس (نشکن) و به صورت لوله ای هستند که داخل آنها یک لوله چینی تعبیه شده است و روی آن سیم پیچ بخاری قرار دارد و در قسمت بالایی بخاری ترموستات نصب شده که می توان با آن درجه حرارت آب آکواریوم را تنظیم کرد، همچنین باید قدرت بخاری مورد نظر را برای حجم آب موجود در آکواریوم و تعداد ماهی قابل نگهداری در آن، مورد توجه قرار داد. برای اندازه گیری درجه حرارت و کنترل دمای آکواریوم از گرماسنج استفاده می شود. آب آکواریوم بعلت وجود موجودات زنده گیاهی و جانوری در آن کم کم تیره و کدر می شود و حالت شفافیت خود را از دست می دهد. از آنجا که تعویض دایمی آب آکواریوم کاری دشوار است و هر بار تعویض آب موجود بوجود آمدن استرس در ماهیان را به همراه دارد، لازم است با بکاربردن فیلتر مرتباً مواد زاید و معلق داخل آب آکواریوم گرفته شود تا آب همیشه برای ماهیان صاف و شفاف باقی بماند. البته بدیهی است پس از مدتی در اثر پر شدن حفرات ریز فیلتر، کم کم از قدرت فیلتر کردن آن کاسته خواهد شد و هرچند وقت یکبار بایستی فیلتر تمیز شود تمیز کردن فیلتر بستگی به حجم آب، نحوه تغذیه ماهی ها در آکواریوم دارد، هرچه روش تغذیه صحیح تر باشد و کمتر مواد غذایی اضافی وارد آب شود طبعاً عمر فیلتر آکواریوم بیشتر خواهد شد. برای صید ماهی ها بخصوص در هنگام تمیز کردن آکواریوم یا بیرون آوردن ماهی بیمار بایستی از تورهای دستی مخصوص که انواع مختلف دارند، استفاده نمود. جنس این تورها بایستی در حد امکان نرم و لطیف باشد تا صدمه ای به بدن ماهی وارد نشود.

جهت ساخت آکواریوم اولین کار خرید شیشه است. شیشه ها را به این صورت بخرید:

ارتفاع: نصف طول، عرض بین ۳۰ تا ۵۰ سانتی متر. شیشه ها در بازار بین ۸، ۶، ۴ ، ۳ و ۱۰ میلی متر هستند که هر یک برای یک نوع آکواریوم به کار می روند. مثلا برای آکواریوم بیش از ۱.۵ متر از شیشه های ۸ تا ۱۰ میلی متر استفاده می شود و هم چنین از شیشه های ضخین تر برای کف آکواریوم استفاده می کنند. به شیشه بر توصیه کنید که شیشه ها به اورلب (همپوشان) ببرد تا در هنگام چسباندن دچار مشکل نشوید و هم آکواریوم شما دارای استحکام بیشتری باشد.

بعد از آن، نوبت به هم چسباندن آنها است. این کار با استفاده از چسب های سیلسکون یا همان آکواریوم استفاده می شود. با خرید یک یا چند چسب سیلیکون و قرار دادن آن در تفنگ چسب بدین صورت که دسته تفنگ را به عقب برده و چسب را در آن قرار داده و با فشار دادن بر روی دسته آن چسب را از سر آن خارج کرده و به شیشه ها بمالید.

توصیه می شود که سرچسب را به صورت اریب ببرید. توجه داشته باشید که بر روی آن علامت آنتی باکتریال (ضدباکتری) نوشته شده باشد. بعد از آن بدین صورت که ابتدا در زیر شیشه کف در هر طرف بین ۲ تا ۴ چسب نواری بچسبانید. بعد شیشه زیری را یا کف را به اندازه قطر شیشه ها مثلا ۸ میلی متر چسب سیلیکون بمالید بعد شیشه را بر روی آن قسکت که چسب زده اید بگذارید و چسب های نواری را بر روی آن بچسبانید حالا نوبت به محکم کاری می رسد، بدین صورت که بین دو دیواره را چسب بزنید بعد با دست آن را صاف کنید. دیگر دیواره ها را به همین صورت بچسبانید. آکواریوم را به مدت ۱ تا ۲ روز بگذارید تا خشک شود. بعد آن را آبگیری کنید و ببینید که در جایی دارای نشت نیست. پس از اطمینان از اینکه نشتی ندارد آن را به محل مورد نظر انتقال دهید. این محل می تواند در یک تاقچه باشد یا یک پایه که از قبل آن را تهیه کرده اید. پایه باید به گونه ای باشد که وزن آکواریوم با وسایل داخال آن را بتواند تحمل کند. نکته دیگر اینکه در زیر آکواریوم قطعه ای از یونولیت یا کائوچو قرار دهید. این کار باعث می شود که هنگام پر کردن آب آکواریوم از شکستن ته آن جلوگیری شود. جدای از استحکام پایه ها، ارتفاع آن نیز مهم است زیرا ارتفاع آن نباید جلوی دید را بگیرد.

قرار دادن آکواریوم در محل مناسب

به منظور تهیه و ساخت آکواریوم در منازل، توجه به نکاتی از جمله اندازه، شکل، مکان و وضعیت قرار گرفتن آن ضروری است. اولین تصمیمی که شما علاقمندان گرامی باید در نظر بگیرید، بزرگی و ابعاد آکواریوم منزل شماست، نقشه و برنامه شما، معیار اصلی در تصمیم گیری ها می باشد. آکواریوم های کوچک نه تنها ارزان قیمت تر هستند،بلکه نیاز به ملزومات کمتری داشته انرژی مصرفی کمتری هم نیاز دارند. اندازه آکواریوم مطلوب شما بستگی به محل و موقعیت قرارگیری آن دارد. تقریباً هیچکس تمایل به اشغال فضای زیادی از اطاق نشیمن خود توسط یک آکواریوم بزرگ را ندارد در هیچ خانه ای یک اطاق اختصاصی برای این کار در نظر گرفته نشده است.

از دیگر معیارهای اندازه آکواریوم، نوع، تعداد ماهی و نیازمندی های ماهیان می باشد. ماهیان سردآبی نیاز بیشتری نسبت به ماهیان بومی مناطق حاره گرمسیری به اکسیژن داشته و بنابراین سطح آب در این تانک ها نسبتاً باید وسیع تر باشد. محاسبه تعداد مایهان قبل از خرید آنها یک امر اجتناب ناپذیر و ضروری است. تراکم بالای ماهیان در آکواریوم ها باعث ناراحتی و سرانجام منجر به مرگ آنها می شود و در نهایت شما نیاز به خرید یک تانک بزرگ خواهید داشت.

شکل آکواریوم

نه تنها ابعاد و اندازه های آکواریوم متفاوت و گوناگون می باشند، بلکه انتخابات زیاد و متعددی در ارتباط با شکل آکواریوم ها وجود دارد. معمولاً آکواریوم های مستطیلی شکل برای اطاق نشیمن در نظر گرفته می شود، اما امروزه اشکال متفاوت و گوناگونی همانند مربع، مثلث، بیضی و استوانه وجود دارند، البته این بخش کوچکی از انتخاب شما در زمینه ساخت یا خرید یک آکواریوم است. برای مثال، آکواریوم های مستطیلی قدیمی خیلی ارزان تر نسبت به آکواریوم های امروزی مخصوصاً هرمی شکل ها می باشند.

ولی همیشه به خاطر داشته باشید که هر نوع ماهی را نمی توان در هر آکواریومی نگهداری نمود. برای مثال، ماهیان لایبرنت دار، کمبود اکسیژن موجود در آب را مستقیماً از اتمسفر تامین می کنند، چراکه تنفس از طریق آبشش جوابگوی نیاز این ماهیان نمی باشد، بنابراین ماهیان لایبرنت دار، گاه و بیگاه برای دریافت اکسیژن باید به سطح بالایی آب شنا کنند. شکل تانک فقط تاثیر بر روی میزان اکسیژن درون آب ندارد، بلکه بر روی شنا ماهیان آکواریوم تاثیر مبنایی دارد و بیشتر گونه هایی که درون تانک های باعمق بیشتر زندگی می کنند از شنای خود لذت می برند. هرچند که یک سطح وسیع در تماس با هوا برای بقاء ماهیان علاوه بر شنا ضروری به نظر می رسد. بنابراین ، دلایل زیادی مبنی بر اهمیت طول و پهنای آکواریوم نسبت به عمق وجود دارد.

مکان و موقعیت آکواریوم

حرکت و جابجایی مداوم یک آکواریوم برای ماهیان و تانک آکواریوم شما مناسب نیست. شما باید محلی را برای قرار دادن آکواریوم انتخاب کنید که آن را مجدداً جابجا نکنید. شما باید فاکتورهای متعددی را در این انتخاب مدنظر داشته باشید:

الف) نور مستقیم خورشید باعث رشد جلبک ها و سبز شدن سریع آب در آکواریوم شما خواهد شد. گاهی اوقات جلبک ها فقط در دیواره ها و کناره های تانک رشد می کنند ولی گاهی منجر به رشد سریع جلبک های شناور و کدر شدن آب آکواریوم ما در مدت کوتاهی بعد از تعویض آب می شود

ب) آکواریوم را نباید در نزدیکی درب ورودی اطاق یا پنجره قرار داد. چراکه با بازو بسته شدن درب، ماهیان ممکن است دچار استرس و شوک شده و حتی منجر به مرگ بعضی از گونه ها شود. همچنین باز و بسته شدن پنجره ها باعث تغییر سریع دمای آکواریوم می شود

ج) از استحکام محل قرار گرفتن آکواریوم مطمئن شوید، چراکه آکواریوم سنگین است. تانک آکواریوم به تنهایی سنگین می باشد و پس از پر شدن آب و قراردادن ملزومات درون تانک ها بسیار سنگین تر هم می شود

د) آکواریوم شما باید به کلید و پریز برق برای انتقال جریان به پمپ و بخاری، نزدیک باشد

ه) محل قرار گرفتن آکواریوم باید کاملا مسطح و صاف باشد. همواره به خاطر بسپارید که یک لایه یونولیتی (هرچند که آکواریوم شما کوچک باشد)، در زیر آن قرار دهید.

هوادهی و فیلتراسیون و دما و تامین گرما آکواریوم

تمامی آکواریوم ها برای تمیز و سالم نگهداشتن آب تانک باید مجهز به دستگاه فیلتراسیون باشند. متناسب با نوع نیاز و حجم آکواریوم، انواع مختلفی از فیلترها وجود دارد. اصول عملکرد فیلترها سه نوع است، مکانیکی، شیمیایی و بیولوژیک.

فیلتر مکانیکی: باعث حذف ذرات معلق در آب می شود

فیلتر شیمیایی: باعث تنظیم فاکتورهای شیمیایی آب می شود

در عمل یک فیلتر ساده بیولوژیکی بطور همزمان می تواند هر سه نوع عملکرد فوق را داشته باشد. بهترین نوع فیلترهای بیولوژیکی، فیلترهایی هستند که در زیر شن و ماسه بستر قرار می گیرند.

فیلتر زیر شنی: این فیلترها یک صفحه پلاستیکی مواج با سوراخهای ریزی می باشد که در یک گوشه آن حفره دایره ای بزرگی تعبیه شده است که یک لوله عمودی پلاستیکی در آن قرار می گیرد. ضخامت این صفحه و لایه شنی که روی آن ریخته می شود به حدود ۵ تا ۷.۵ سانتی متر می رسد.

فیلتر بیولوژیکی: توانایی پاک کنندگی کلنی های باکتریایی آب را دارد.

زمانی که آکواریوم پر از آب باشد و لوله هوا که یک طرف آن به پمپ هوا متصل و طرف دیگر آن به لوله عمودی ولی در جهت رو به پایین قرار گرفته باشد، باعث می شود هوایی که به طرف سطح آب حرکت می کند، آب درون لوله را با خود به بالا بکشد و یک جریان آب به طرف پایین در لایه های شن و ماسه بستر ایجاد کند.

در حقیقت شن و ماسه به صورت یک بستر فیلترکننده که در کف آکواریوم پخش شده است، عمل می کند. این کار نه تنها باعث تصفیه آب از ذرات معلق می شود بلکه بعد از چند ساعت باعث گسترش کلنی های مفید از باکترهای هوازی که در محیط غنی از اکسیژن رشد رشد می کنند در بین شن و ماسه خواهد شد. بعد از چند هفته این کلنی ها چندین برابر شده و در برابر باکتری های مفید و ضایعات شیمیایی تولید شده به راحتی مقاومت نموده و آنها را از بین خواهند برد. برای تقویت این نوع از فیلترها می توان بجای استفاده از پمپ هوا از پمپ تصفیه ای که در بالای لوله عمودی وصل می شوند، استفاده نمود. این نوع پمپ ها جریان آب از پایین به بالا را بیشتر می کند و در نتیجه کارآیی عمل فیلتراسیون را افزایش می دهند.

این صفحه فیلتراسیون در اندازه های استاندارد و متناسب با وسعت آکواریوم ها در دسترس است در صورت لزوم برای آکواریوم های بزرگتر می توانید از چند صفحه فیلتراسیون استفاده کنید. اما توجه داشته باشید که هر یک از صفحات بطور جداگانه باید یک لوله عمودی داشته باشد، بهترین نوع تصفیه زمانی است که لوله عمودی آن در یکی از گوشه های عقب فیلتر تعبیه گردد، بطوریکه با تزئینات سنگی و گیاهان آبزی اطراف آن پوشیده شود.

نوع دیگری از فیلترها، فیلترهای خارجی موتوردار هستند که معمولاً به صورت یک مخزن که در بالای آن موتور پمپی که با نیروی الکتریسیته کار می کند، قرار دارد. این نوع فیلترها آب را به خارج از آکواریوم هدایت می کنند و بعد از تصفیه آب دوباره به درون آکواریوم باز می گردانند. اگر مخزن این نوع فیلترها با شن و ماسه پوشیده شوند، دقیقاً مانند فیلترهای نوع قبل عمل می کنند.

بعضی از فیلترهای بیولوژیکی وجود دارند که معمولاً به صورت یک مخزن به همراه حلقه های کوچک سرامیکی یا به صورت پلاستیک های فشرده چند لایه ای می باشند که سطح وسیعی برای رشد باکتری ها ایجاد می کند. فیلترهای تصفیه موتوردار هنگامی که با یک محیط مناسب مانند اسفنج یا ابریشم آکواریوم (Aquarium floss) پر می شوند، می توانند به صورت یک فیلتر مکانیکی و ببیولوژیکی عمل می کنند. توصیه، استفاده از یک فیلتر خارجی مناسب است، چرا که شست و شو و تعویض بستر فیلتر به راحتی صورت می پذیرد.

نوع دیگر فیلترهای مکانیکی شامل فیلترهای با موتور ساده، فیلتر جعبه ای که پر از ابریشم آکواریومی هستند، می باشد که درون آکواریوم جای می گیرند. همچنین فیلترهای اسفنجی دارای متعادل کننده هوا هستند که آب را به یک لوله اسفنجی هدایت می کنند که هم فیلتر مکانیکی مناسب ، محسوب می شود که هوای مورد نیاز برای این فیلتر توسط پمپ هوا تامین می شود.

این پمپ ها را می توان در اندازه ها و قیمت های متفاوت از فروشگاه های مربوطه خریداری نمود. البته برخی از انواع نسبت به بقیه، ایجاد صدای بیشتی می کنند که در صورت قرار دادن آکواریوم در اتاق باید به این نکته توجه کرد.

هرگز سعی نکنید از پمپ هایی که برای مصارف غیره ساخته شده اند، استفاده کنید. زیرا که این پمپ ها دارای روغن بوده و در صورت نشت روغن از طریق لوله هوا بر آب باعث مرگ و میر آبزیان خواهند شد. انواع مختلفی از پمپ ها در بازار موجود است. در بازار انواع پمپ یک لوله ، دو لوله، چهار لوله، هشت لوله و غیره وجود دارد. بنابراین می توانید از پمپ، چندین لوله هوا منشعب ساخته و جریان هوا را در هر قسمت که می خواهید تنظیم کنید.

پمپ هوا حتما باید در سطح بالاتری از سطح آب قرار داشته باشد تا اگر به هر دلیلی از کار افتاد، آب به درون پمپ برنگشته و باعث خرابی آن نشود. اگر به دلایلی نمی توانید پمپ را بالاتر از سطح آب قرار دهید، باید در مسیر هوا در نزدیک پمپ یک سوپاپ برگشت پذیر نصب کنید. این عمل باعث می شود هوا به درون آکواریوم جریان داشته باشد ولی مانع از برگشت آب به درون پمپ می شود. یک دستگاه تنظیم هوا برای کمک به تنفس ماهیان در درون آکواریوم مورد نیاز است. این دستگاه ها معمولاً هوا را از پمپ به سنگ های هوا منتقل می کند که در این سنگ ها هوا تبدیل به حباب های ریز می شود و حرکت این حباب ها به بالا باعث به گردش در آکدن آب آکواریوم شده بنابراین به جذب اکسیژن از سطح آب کمک می کند.

دما و تامین گرما در آکواریوم

یکی از عوامل مهم و حیاتی در سلامتی و شادابی ماهیان آکواریومی، تامین دمای مناسب تانک ها می باشد. معمولا آب آکواریوم توسط یک یا چند بخاری شیشه ای که شامل المنت و ترموستات است، تامین می شود. بخاری ها در بالای خود دارای یک نازل تنظیم کننده دما هستند که قابلیت تنظیم آنها به صورت دستی وجود داشته و ترموستات را کنترل می کنند. اکثر بخاری ها در هنگام خرید در درجه حرارت ۲۴ درجه سانتیگراد تنظیم شده اند که حدودا، مناسب برای بعضی از گونه ها است.

برخی بخاری ها که سرپوش بالای آنها دارای آب بندی مناسبی است را می توان به طور کامل در آب قرار داد و حتی در گوشه های پشت آکواریوم و یا درسایه گیاهان و سایر دکورها ثابت نموده تا نمای ظاهری تانک، بد جلوه نکند. توصیه می شود بخاری ها را بیشتر از یک سانتی متر مانده به سرپوش در داخل آب فرو نبرید. یکی از نکات بارز در تعبیه بخاری در داخل آب، قرار دادن بخاری در محل تلاطم آب یعنی محل خروج هوا از نازل فیلتر کفی است که باعث پخش گرما به طور یکنواخت در تمام تانک می شود. انواع مختلفی از بخاری ها با توان های متفاوت وجود دارند. معمولاً به ازای هر ۴.۵ لیتر آب، ۱۵ وات انرژی در نظر می گیریم، البته در طول تابستان و یا در صورت قرار دادن آکواریوم در مکان گرم به این انرژی حرارتی نیاز نیست.

در صورتی که از بخاری با توان انرژی حرارتی بالاتری استفاده می کنیم، چون گرمای بیشتری تولید می شود، مدت زمان کارکرد آنها کمتر خواهد بود. ایرادهای وارده به بخاری ها، اولاً گران بودن آنها، ثانیا بزرگی و اندازه شان می باشد. برخی از بخاری ها دارای سیستم های تنظیم دما از خارج آکواریوم هستند که شما را قادر می سازند بدون اینکه دستتان خیس شود، دما را تنظیم کنید، برخی مدل ها از یکسری ورقه های نازک ساخته می شوند که بسیار دقیق بوده و حرارت را در یک حد ثابت و یکنواخت نگه می دارند. همچنین دستگاه های گرمازایی وجود دارند که در زیر شن و ماسه بستر کف آکواریوم جای می گیرند ولی گران هستند و باید به سیم ترموستات خارج از آکواریوم وصل شوند، چنانچه بتوان ترموستات را در پشت سنگ ها و گیاهان مخفی نمود، مشکلی پیش نخواهد آمد. تحت هیچ شرایطی بخاری های شیشه ای معمولی را در زیر شن و ماسه قرار ندهید زیرا خطر شکستن و برق گرفتگی وجود دارد همیشه قبل از تنظیم حرارت در هر نوع بخاری ابتدا جریان برق را قطع کنید در ضمن باید برنامه ای برای کنترل واقعی حرارت را داشته باشید. بخاری را با یک چسبک پلاستیکی در یک گوشه طوری نصب کنید که قسمت ترموستات در بالای المنت بخاری باشد. قبل از جایگذاری دستگاه بخاری درون آب آکواریوم از مناسب بودن محل نصب و قرار گیری دستگاه مطمئن شوید.

نوردهی به آکواریوم

مسلما هر آکواریومی برای زیبایی خود نیاز به نوردهی دارد. از طرفی این نور باید بتواند بر رشد گیاهان داخل آکواریوم نیز تاثیرگذار باشد. اما همانطور که می دانید قرار دادن آکواریوم در معرض نور طبیعی خورشید متاسفانه موجبات رشد جلبک ها را فراهم خواهد آکورد. برای جلوگیری از این منظور جهت نوردادن به آکواریوم تماماً از لامپ هایفلورسنت (مهتابی) استفاده می کنیم.

بهتر است در مورد آکواریوم دیسکس براساس تجربه، ترکیبی از نورهای آبی و سفید مورد استفاده قرار بگیرد. بهترین زمان برای روشن کردن لامپ ها صبح و ظهر و سپس خاموش کردن لامپ و مجددا بعد از ۳ ساعت خاموشی، دوباره ۵ یا ۶ ساعت روشن می کنیم.

نکته: دقت کنید به هیچ عنوان در زمان تاریکی آکواریوم و استراحت ماهیان اقدام به غذا دادن نکنید و اگر از زمان غذا دادن نیز حداقل ۱ ساعت نگذشته است نور آکواریوم را قطع ننمایید.

تامین روشنایی در آکواریوم

استفاده از لامپ های لوله ای باعث تقویت رنگ قرمز در ماهیان و گیاهان می شود. لامپ هایی که باعث تقویت رنگ های سرد هستند و روشنایی روز را تقویت می کنند، باعث می شوند نور طبیعی تر باشد و به آکواریوم جلوه خاصی می دهند. در حقیقت با استفاده از چند نوع لامپ آک.تریوم که دارای رنگ های سرد و گرم باشند می توان نمای زیابی در آکواریوم ایجاد کرد. به جهت دور نگه داشتن لامپ ها از آب، درپوش نداشته باشد باید لامپ ها را بالای آکواریوم روی دیوار طوری نصب کرد که هم به طرف پائین نورافشانی کند و هم در گوشه های مختلف ، تا نمای زیبایی داشته باشد.

لامپ هایی مانند لامپ های هالوژن نور متمرکز دارند و سایه هایی ایجاد می کنند که محل مناسبی برای مخفی شدن ماهیان خجالتی هستند و به آکواریوم نمای زیبایی می دهند. حرکات آب در سطح ، باعث مواجه شدن شن و ماسه می شود. لامپ های بخار جیوه ای برای روشنایی آکواریوم ایده ال می باشند که بسیار قوی بوده و نور سفید زیادی تولید می کنند و در مقایسه با سایر وسایل روشنایی برق کمتری مصرف می کنند، که هم می توان آنها را از دیوار آویزان کرد و یا اینکه زیر سرپوش آکواریوم تعبیه نمود. برای ایمنی بیشتر توصیه می شود از لامپ های ماورای بنفش استفاده نکنید. زیرا نگاه مستقیم به آنها باعث آسیب رساندن به چشم می شود. برای میزان روشنایی هیچ محدودیت و یا حد ثابتی وجود ندارد، زیرا آنچه که مورد نیاز است روشنایی کافی و مناسب برای دیدن ماهیان می باشد. بنابراین اگر آکواریوم در یک مکان روشن باشد، نیازی به لامپ نیست، ولی در صورتی که خواهان رشد مناسب گیاهان در آکواریوم تان هستید، حداقل ۴ وات روشنایی به ازای هر ۴.۵ لیتر آب نیاز است. لامپ را سعی کنید ۱۱ ساعت در روز روشن نگاه داشته تا مطابق طول روز در مناطق گرمسیری باشد. از آنجایی که ماهیان و گیاهان هردو نیاز به تاریکی برای استراحت دارند می توان از یک کلید خودکار برای خاموش و روشن نمودن لامپ استفاده نمود.